milyon insan AIDS'ten öldü


 
AIDS hastalığı en sık gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde görülüyor.Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) Aralık 2007 tahminlerine göre, dünya genelinde 33.2 milyon kişinin HIV/AIDS ile enfekte olduğu ve hastalığın en sık gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde görüldüğü bildirildi.

Her yıl Aralık ayının ilk günü, AIDS konusunda toplumsal duyarlılığın oluşturulması ve bulaşma yolları konusunda bilincin artırılması için tüm dünyada çeşitli etkinlikler düzenleniyor. Türkiye'de başta Sağlık Bakanlığı ve AIDS'le mücadele ile ilgili dernekler, sivil toplum kuruluşları ve üniversite hastaneleri, yurt genelinde AIDS konusuna toplumun dikkatini çekebilmek amacıyla çeşitli organizasyonlar ve gösteriler yapıyor.

Hacettepe Üniversitesi (HÜ) HIV/AIDS Araştırma ve Tedavi Merkezi (HATAM) Müdürü ve Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Serhat Ünal, AA muhabirine yaptığı açıklamada, dünyanın 1980'lerin sonlarına doğru farkına vardığı AIDS'in giderek yayılmaya başladığını belirterek, 2004'te 46 milyon hasta sayısı ile en yüksek rakama ulaştığını söyledi.

Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılan 2007 Aralık tahminlerine göre, şu anda dünya genelinde toplam 33.2 milyon kişinin AIDS olduğunu belirten Ünal, ''Bu rakamın 30.8 milyonunu erişkinler, 15.4 milyonunu kadınlar ve 2.5 milyonunu ise 15 yaş altı çocuklar oluşturuyor'' dedi. Ünal, 2007 yılında dünya genelinde 2.5 milyon HIV ile enfekte olmuş yeni vaka tespit edildiğini ifade ederek, bunların 2.1 milyonunu erişkinlerin, 420 binini 15 yaş altı çocukların oluşturduğunu anlattı.

Ünal, DSÖ'nün tahminlerine göre, 2007 yılında HIV/AIDS hastalığından hayatını kaybeden toplam 2.1 milyon kişiden 1.7'sinin erişkinler, 330 bininin ise 15 yaş altı çocuklar olduğunu kaydetti.

''GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERDE ARTIŞ VAR''

AIDS'in, özellikle az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde sık görüldüğüne işaret eden Ünal, hastalığın gelişmiş ülkelerde kontrol altına alınmaya başladığını söyledi. 1980'li yıllarda Kuzey Amerika ve Avrupa ülkelerinde sık görülen AIDS'in, zaman içinde başarılı çalışmalar sonucu kontrol altına alınmaya başlandığına dikkati çeken Ünal, bu ülkelerde hastalığın görülme oranında önemli düşüşler olduğunu ifade etti.

Buna karşılık, 1998-2005 yılları arasında özellikle Rusya Federasyonu ve Ukrayna gibi ülkelerde hızlı bir yükseliş olduğunu vurgulayan Ünal, bu artışın söz konusu ülkelerde damar içi madde kullanımının artmasına bağlı olduğunu söyledi.

AIDS'li hasta sayısının, 2004 yılında 46 milyon ile en yüksek rakama ulaştığını anımsatan Ünal, ''Bu dönemde hasta sayısı açısından ülke dağılımlarına bakıldığında, Kuzey Amerika'da 1 milyon 200 bin, Avrupa ülkelerinde 680 bin kişi bildirilirken, eski demirperde ülkelerinde bir anda 100 binden 1 milyon 800 bine yükselen rakamlar göze çarpıyor. AIDS'li sayısı, Tayland, Hong Kong, Hindistan ve Çin'de 8 milyon 200 bine, Afrika'da 28 milyon 200 bine çıktı'' dedi.

''GENÇ ERİŞKİN VE ÇOCUKLARDA ARTIŞ VAR''

Ünal, HIV/AIDS'in hızla yükselişinde bir diğer önemli noktanın ise hasta yaş gruplarında görüldüğünü ifade ederek, zaman içinde dünya genelinde genç erişkin ve çocuk hasta sayısında önemli ölçüde artış görüldüğe dikkati çekti.

AIDS'in genç erişkinlerde artmasının, erken yaşta aktif cinsel yaşama geçiş, güvenli seks hakkında bilgi eksikliği ve damar içi madde kullanımının artmasına bağlı olduğunu vurgulayan Ünal, AIDS'in pozitif taşıyıcı olan anne adayından bebeğe geçebileceğinin de göz ardı edilmemesi, anne adayının doğum sonrasına kadar mutlaka doktor denetiminde tedavi edilmesi gerektiğini bildirdi. Ünal, AIDS'li anne adayının ilaç tedavisine uymasının önemine işaret ederek, doğumun sezaryenle yapılmasının da daha uygun olacağını kaydetti.

''KADINLARDA DAHA SIK GÖRÜLÜYOR''

Prof. Dr. Ünal, 1990 yılından bugüne AIDS'in yayılımında önemli bir değişiklik olduğunu vurgulayarak, önceleri homoseksüel erkeklerde görülen AIDS'in, zaman içinde kadınlarda daha sık görülmeye başladığını söyledi.

DSÖ'nün verilerine göre, 2004'te 46 milyon olan AIDS'li sayısının 2005'te 40 milyon, 2006'da 39.5 milyona düştüğünü belirten Ünal, AIDS'li hasta sayısının bu yıl 33 milyon olacağının tahmin edildiğini kaydetti. Ünal, ''Bu rakamın, 30 milyonunun erişkin, 2.5 milyonunun ise 15 yaş altı çocuklardan oluşacağı tahmin ediliyor'' dedi.

AIDS'te yıllara göre düşüş görülmesinin, hastalığın kontrol altında alındığı anlamına gelmediğini belirten Ünal, dünyada hastalığın önlenmesi ve tedavi edilmesi yönünde önemli çalışmalar yapıldığını anlattı.

Ünal, tedavi yöntemlerinde önemli yol katedildiğini ancak aşı çalışmalarının şu an için uygulanabilir düzeyde olmadığını söyledi. AIDS'i önlemede en önemli faktörün eğitim olduğuna işaret eden Ünal, öncelikle güvenli cinsel yaşam için kondom kullanılmasının yaygınlaştırılması gerektiğini belirtti.